Incoterms 2020, phiên bản mới nhất của bộ quy tắc thương mại quốc tế do Phòng Thương mại Quốc tế (ICC) phát hành, chính thức có hiệu lực từ ngày 1 tháng 1 năm 2020. Đây là công cụ quan trọng giúp các doanh nghiệp trên toàn thế giới chuẩn hóa trách nhiệm, chi phí và rủi ro trong quá trình giao nhận hàng hóa.
Với 11 điều khoản được chia thành hai nhóm chính dựa trên phương thức vận tải, Incoterms 2020 mang lại sự rõ ràng, linh hoạt và hỗ trợ hiệu quả cho các hợp đồng thương mại, bất kể hàng hóa được vận chuyển bằng đường biển, đường bộ, đường sắt hay hàng không.
Incoterms không phải là luật bắt buộc, mà là các quy tắc tự nguyện mà các bên có thể áp dụng khi đưa vào hợp đồng. Chúng tập trung vào việc xác định nghĩa vụ liên quan đến giao hàng, như ai chịu trách nhiệm vận chuyển, bảo hiểm hay thông quan, mà không giải quyết các vấn đề như quyền sở hữu, thanh toán hay tranh chấp pháp lý. Để tránh nhầm lẫn với các phiên bản trước (như Incoterms 2010), các bên cần ghi rõ phiên bản sử dụng, ví dụ: “FOB Incoterms 2020”.
Cấu trúc của Incoterms 2020
Incoterms 2020 được chia thành hai nhóm chính: nhóm áp dụng cho mọi phương thức vận tải (bao gồm vận tải đa phương thức) và nhóm chỉ áp dụng cho vận tải đường biển hoặc đường thủy nội địa. Dưới đây là phân tích chi tiết từng nhóm.
1. Nhóm áp dụng cho mọi phương thức vận tải (7 điều khoản)
- EXW (Ex Works – Giao tại xưởng): Đây là điều khoản đặt trách nhiệm tối thiểu lên người bán. Người bán chỉ cần đặt hàng hóa tại cơ sở của mình (nhà máy, kho, v.v.) để người mua nhận. Mọi chi phí và rủi ro từ đó, bao gồm vận chuyển, bảo hiểm, thông quan xuất khẩu và nhập khẩu, đều do người mua chịu. EXW phù hợp khi người mua muốn kiểm soát toàn bộ quá trình logistics, nhưng đòi hỏi họ có kinh nghiệm trong thủ tục hải quan tại nước xuất khẩu.
- FCA (Free Carrier – Giao cho người chuyên chở): Người bán giao hàng cho người chuyên chở do người mua chỉ định tại một địa điểm quy định (có thể là cơ sở của người bán hoặc nơi khác). Người bán chịu trách nhiệm thông quan xuất khẩu, nhưng rủi ro chuyển giao ngay khi hàng được giao cho người chuyên chở. FCA linh hoạt hơn EXW và phổ biến trong vận tải đa phương thức.
- CPT (Carriage Paid To – Cước phí trả tới): Người bán trả cước phí vận chuyển đến địa điểm đích do hai bên thỏa thuận, nhưng rủi ro chuyển giao ngay khi hàng được giao cho người chuyên chở đầu tiên. Điều này có nghĩa là người mua chịu rủi ro trong suốt quá trình vận chuyển, dù không phải trả chi phí vận tải. CPT phù hợp khi người mua muốn giảm chi phí vận chuyển nhưng vẫn cần kiểm soát rủi ro.
- CIP (Carriage and Insurance Paid To – Cước phí và bảo hiểm trả tới): Tương tự CPT, nhưng người bán còn phải mua bảo hiểm cho hàng hóa trong suốt quá trình vận chuyển. Trong Incoterms 2020, mức bảo hiểm tối thiểu được nâng lên theo Institute Cargo Clauses (A), cung cấp phạm vi bảo vệ rộng hơn so với mức (C) trong phiên bản 2010. Điều này tăng cường an toàn cho người mua, đặc biệt với hàng hóa giá trị cao.
- DAP (Delivered at Place – Giao tại nơi đến): Người bán chịu trách nhiệm vận chuyển hàng đến địa điểm đích do người mua chỉ định, nhưng không làm thủ tục thông quan nhập khẩu. Rủi ro chuyển giao khi hàng đến địa điểm đó mà chưa dỡ xuống. DAP phù hợp khi người mua muốn tự xử lý thủ tục hải quan tại nước nhập khẩu.
- DPU (Delivered at Place Unloaded – Giao tại nơi đến đã dỡ hàng): Đây là điều khoản mới thay thế DAT (Delivered at Terminal) từ Incoterms 2010. Người bán giao hàng và dỡ hàng tại địa điểm đích, chịu mọi chi phí và rủi ro cho đến lúc đó. Sự thay đổi từ DAT sang DPU nhấn mạnh rằng địa điểm giao hàng không giới hạn ở bến cảng mà có thể là bất kỳ nơi nào, như kho của người mua.
- DDP (Delivered Duty Paid – Giao hàng đã thông quan nhập khẩu): Người bán chịu trách nhiệm tối đa, bao gồm vận chuyển, bảo hiểm, thông quan xuất nhập khẩu và thuế nhập khẩu, cho đến khi hàng được giao tại địa điểm đích. DDP ít phổ biến vì đòi hỏi người bán phải hiểu rõ quy định hải quan tại nước nhập khẩu, nhưng rất thuận lợi cho người mua.
2. Nhóm áp dụng cho vận tải đường biển và đường thủy nội địa (4 điều khoản)
- FAS (Free Alongside Ship – Giao dọc mạn tàu): Người bán giao hàng dọc mạn tàu tại cảng xuất, chịu trách nhiệm thông quan xuất khẩu. Rủi ro chuyển giao khi hàng được đặt cạnh tàu. FAS thường được dùng cho hàng hóa rời hoặc quá khổ không dễ xếp lên tàu.
- FOB (Free on Board – Giao lên tàu): Người bán giao hàng lên tàu tại cảng xuất và chịu trách nhiệm thông quan xuất khẩu. Rủi ro chuyển giao khi hàng qua lan can tàu. FOB là một trong những điều khoản lâu đời và phổ biến nhất trong thương mại đường biển, đặc biệt với hàng hóa thông thường.
- CFR (Cost and Freight – Tiền hàng và cước phí): Người bán trả cước phí vận chuyển đến cảng đích, nhưng rủi ro chuyển giao khi hàng lên tàu tại cảng xuất. Người mua chịu trách nhiệm bảo hiểm và nhận hàng tại cảng đích. CFR phù hợp khi người mua muốn tự quản lý bảo hiểm.
- CIF (Cost, Insurance and Freight – Tiền hàng, bảo hiểm và cước phí): Tương tự CFR, nhưng người bán phải mua bảo hiểm tối thiểu (Institute Cargo Clauses (C)) cho hàng hóa. Rủi ro vẫn chuyển giao khi hàng lên tàu tại cảng xuất. CIF là lựa chọn phổ biến trong xuất khẩu hàng hóa giá trị trung bình.
Túi khí chèn hàng từ Hợp Phát – Giải pháp bảo vệ hàng hóa tối ưu
Trong quá trình vận chuyển hàng hóa theo các điều khoản Incoterms, việc đảm bảo an toàn cho hàng hóa là yếu tố then chốt, đặc biệt khi vận chuyển đường dài bằng container hoặc xe tải. Để hỗ trợ doanh nghiệp tối ưu hóa quy trình này, Hợp Phát tự hào là đơn vị hàng đầu tại Việt Nam cung cấp túi khí chèn hàng chất lượng cao.
Sản phẩm của Hợp Phát, bao gồm túi khí giấy Kraft và túi khí PP woven, được thiết kế với nhiều kích thước đa dạng, phù hợp cho mọi loại kiện hàng và container. Túi khí chèn hàng Hợp Phát giúp lấp đầy khoảng trống, cố định hàng hóa, giảm thiểu rung lắc và va đập, đảm bảo hàng hóa đến tay khách hàng trong tình trạng nguyên vẹn.
Đặc biệt, Hợp Phát cung cấp dịch vụ giao hàng nhanh chóng, hỗ trợ mẫu thử miễn phí và tư vấn chuyên nghiệp để khách hàng chọn giải pháp phù hợp nhất. Liên hệ ngay với Hợp Phát qua website hps.com.vn hoặc hotline để nhận ưu đãi đặc biệt và nâng cao hiệu quả bảo vệ hàng hóa của bạn!
⇒ Trong xuất khẩu hàng hóa, đóng gói cũng không kém phần quan trọng, tìm hiểu thêm: Quy cách đóng gói hàng hóa xuất khẩu mới nhất hiện nay
Những thay đổi và điểm nổi bật trong Incoterms 2020
Incoterms 2020 không thay đổi quá nhiều so với phiên bản Incoterms 2010, nhưng có một số điều chỉnh quan trọng nhằm tăng tính rõ ràng và linh hoạt:
- Từ DAT thành DPU: Sự thay đổi này làm rõ rằng địa điểm giao hàng không chỉ giới hạn ở bến cảng hay nhà ga, mà có thể là bất kỳ nơi nào, với yêu cầu dỡ hàng được thực hiện bởi người bán. Điều này giúp điều khoản phù hợp hơn với thực tế vận tải đa phương thức.
- Bảo hiểm trong CIP: Mức bảo hiểm tối thiểu trong CIP được nâng từ Institute Cargo Clauses (C) lên (A), cung cấp phạm vi bảo vệ toàn diện hơn. Điều này phản ánh nhu cầu bảo vệ hàng hóa tốt hơn trong thương mại quốc tế hiện đại.
- FCA và vận đơn: Incoterms 2020 bổ sung hướng dẫn cho FCA, cho phép người mua yêu cầu người chuyên chở phát hành vận đơn có ghi chú “on board” sau khi hàng được giao. Điều này hỗ trợ các giao dịch sử dụng thư tín dụng (L/C), vốn thường yêu cầu vận đơn như vậy.
- Tính linh hoạt: ICC khuyến khích các bên thỏa thuận chi tiết trong hợp đồng để điều chỉnh Incoterms phù hợp với nhu cầu cụ thể, chẳng hạn như ai chịu chi phí xếp dỡ hoặc bảo hiểm bổ sung.
- Hướng dẫn sử dụng: Incoterms 2020 cung cấp giải thích chi tiết hơn về cách chọn điều khoản phù hợp, giúp doanh nghiệp nhỏ và vừa dễ tiếp cận hơn.
Ứng dụng và lưu ý quan trọng
Incoterms 2020 là công cụ không thể thiếu trong thương mại quốc tế, nhưng việc áp dụng đúng đòi hỏi sự hiểu biết rõ ràng. Một số lưu ý quan trọng:
- Không thay thế hợp đồng: Incoterms chỉ quy định nghĩa vụ giao hàng, không giải quyết các điều khoản thanh toán, tranh chấp hay chuyển giao quyền sở hữu.
- Phù hợp với phương thức vận tải: Các bên cần chọn điều khoản phù hợp với loại hình vận chuyển (đường biển, đường bộ, v.v.) để tránh hiểu lầm.
- Thỏa thuận bổ sung: Nếu cần phân chia chi phí cụ thể (ví dụ: phí bốc dỡ), các bên nên ghi rõ trong hợp đồng ngoài việc áp dụng Incoterms.
Incoterms 2020 tiếp tục là nền tảng quan trọng trong thương mại toàn cầu, mang lại sự rõ ràng và nhất quán cho các giao dịch xuyên biên giới. Với 11 điều khoản linh hoạt, phiên bản này đáp ứng tốt nhu cầu của cả doanh nghiệp lớn và nhỏ, đồng thời thích nghi với những thay đổi trong logistics hiện đại. Để sử dụng hiệu quả, các bên cần hiểu rõ trách nhiệm của mình và phối hợp chặt chẽ trong hợp đồng, kết hợp với các giải pháp bảo vệ hàng hóa như túi khí chèn hàng từ Hợp Phát để đảm bảo an toàn tối ưu.
